Park Zwierzyniec to największy kompleks leśny w granicach Tarnobrzega – fragment dawnej Puszczy Sandomierskiej, który przetrwał w sercu miasta. Rozciągający się na ponad 230 hektarach teren to miejsce, gdzie mieszkańcy uciekają od miejskiego zgiełku, a rodziny z dziećmi spędzają weekendowe popołudnia na spacerach i grzybobraniu.
To nie jest typowy park miejski z alejkami i ławkami. To prawdziwy las z dziką przyrodą, starymi drzewami i leśnymi ścieżkami.
- dzika przyroda i starodrzew
- idealne miejsce na grzybobranie
- historyczne krzyże i kapliczki
- atrakcje dla dzieci i rodzin
- chłodny mikroklimat latem
Historia Zwierzyńca – od łowisk Tarnowskich do miejskich płuc
Nazwa „Zwierzyniec” nie wzięła się znikąd. Tereny te należały niegdyś do rodziny Tarnowskich, którzy utrzymywali tu sporą populację dzikich zwierząt leśnych. W pobliskim Mokszyszowie mieli dwór, a las służył im jako prywatne łowisko. Świadectwem tamtych czasów są rozrzucone po lesie krzyże, które miał zwyczaj stawiać Zdzisław Tarnowski.
Ulica Zwierzyniecka, która prowadzi od lasu przez Serbinów aż do Zamku Dzikowskiego, to potwierdzenie dawnej drogi łączącej posiadłość Tarnowskich z Puszczą Sandomierską. Dziś las zarządzany jest przez Nadleśnictwo Nowa Dęba.
W 2021 roku, po zebraniu ponad 1600 podpisów mieszkańców, Rada Miasta Tarnobrzega objęła Zwierzyniec ochroną jako Zespół przyrodniczo-krajobrazowy „Lasy Zwierzyniec i Jasień”. To pokazuje, jak ważne jest to miejsce dla lokalnej społeczności.
Co zobaczysz w Lesie Zwierzynieckim
Zwierzyniec to przede wszystkim starodrzew – sosny, dęby i inne gatunki drzew tworzące gęsty las pełen życia. To dom dla wielu chronionych gatunków roślin i zwierząt. Można tu spotkać ropuchę szarą, żmiję zygzakowatą, trzmiele i różne gatunki biegaczy. Miłośnicy mykologii znajdą tu prawdziwy raj – podczas inwentaryzacji przyrodniczej stwierdzono aż 91 gatunków grzybów wielkoowocnikowych, w tym 11 zagrożonych według Czerwonej listy.
W sercu lasu znajduje się leśniczówka z przylegającą do niej kapliczką św. Onufrego. To klimatyczne miejsce, które warto odwiedzić podczas spaceru. W okolicach Borowa czeka kolejna leśna kapliczka, a rozsiane po całym terenie krzyże nadają mu niepowtarzalny charakter.
Przez las przebiega linia kolejowa łącząca stację Tarnobrzeg ze stacją Sobów – nietypowy element krajobrazu, który dodaje mu industrialnego akcentu.
Zwierzyniec dla rodzin z dziećmi
Dzieci uwielbiają ten las. Można tu karmić wiewiórek (warto zabrać ze sobą orzechy), szukać leśnych skarbów, obserwować ptaki i owady. To miejsce, gdzie młodzi odkrywcy mogą poznawać przyrodę w naturalnym środowisku, a nie tylko z książek.
Rozległy teren porośnięty starodrzewem to idealna przestrzeń do zabaw w chowanego, budowania szałasów z gałęzi czy po prostu biegania między drzewami. Latem las zapewnia przyjemny chłód – temperatura powietrza jest tu odczuwalnie niższa niż w centrum miasta.
Jesienią Zwierzyniec zamienia się w eldorado dla grzybiarzy. Rodziny z koszyczkami przemierzają leśne ścieżki w poszukiwaniu borowików, podgrzybków i innych gatunków.
Aktywny wypoczynek w lesie miejskim
Zwierzyniec to ulubione miejsce spacerów mieszkańców Tarnobrzega. Leśne ścieżki sprzyjają zarówno leniwym przechadzkom, jak i intensywnym marszom nordic walking. Rowerzyści też chętnie tu zaglądają – choć nie ma wyznaczonych ścieżek rowerowych, leśne drogi nadają się do przejażdżek.
Na terenie lasu znajduje się strzelnica Polskiego Związku Strzeleckiego. Na obrzeżach usytuowane są ogródki działkowe „Wymysłów” oraz „Zwierzyniec”, od strony Sobowa Cmentarz Komunalny, a od strony Bogdanówki boisko sekcji piłki nożnej Klubu Sportowego Siarka Tarnobrzeg.
Las Zwierzyniecki pełni ważną funkcję ekologiczną – wychwytuje zanieczyszczenia powietrza i stanowi barierę dla hałasu. To naturalne płuca miasta, szczególnie istotne w kontekście planowanej obwodnicy Tarnobrzega.
Przyroda pod ochroną
Zwierzyniec to miejsce życia wielu organizmów, niekiedy rzadkich i chronionych. Szczególnie cenne są stare drzewa i drzewostan w różnych stadiach życia – także starsze niż przyjęty wiek rębności. To właśnie one zapewniają siedliska dla rzadkich gatunków.
Rośliny chronione występują tu na licznych stanowiskach w postaci większych skupisk i kęp. Badania przyrodnicze prowadzone w 2019 roku przez Podkarpackie Towarzystwo Przyrodników Wolne Rzeki potwierdziły wysoką wartość przyrodniczą tego terenu.
Dzięki statusowi Zespołu przyrodniczo-krajobrazowego las jest oznakowany tablicami informacyjnymi zlokalizowanymi przy głównych ulicach: Zwierzynieckiej, Fabrycznej, Onufrego, Borów, Litewskiej, obwodnicy Tarnobrzega, Dąbie i Górki. Na tablicach znajdują się informacje o zakazach obowiązujących na obszarze chronionego terenu.
Praktyczne informacje
Dostęp: Park Zwierzyniec jest dostępny bezpłatnie przez cały rok. Jako miejski kompleks leśny nie ma wyznaczonych godzin otwarcia – można go odwiedzać o dowolnej porze dnia.
Dojazd: Zwierzyniec położony jest w północno-wschodniej części Tarnobrzega. Najłatwiej dojechać ulicą Zwierzyniecką, która prowadzi bezpośrednio do lasu. Dostępne są również inne drogi dojazdowe: ulice Fabryczna, Onufrego, Borów i Litewska. Parking można znaleźć przy wjazdach do lasu.
Ile czasu zarezerwować: Na spokojny spacer warto przeznaczyć co najmniej godzinę. Jeśli planujesz dłuższą wycieczkę z dziećmi, grzybobranie czy rowerową przejażdżkę, możesz spędzić tu pół dnia.
Co zabrać ze sobą: Wygodne obuwie (leśne ścieżki mogą być nierówne), wodę, w sezonie jesiennym koszyk na grzyby, a jeśli planujesz karmienie wiewiórek – orzechy laskowe. Latem przyda się repelent na komary.
Dla kogo: Zwierzyniec to miejsce uniwersalne. Sprawdzi się dla rodzin z dziećmi szukających kontaktu z przyrodą, miłośników spacerów i nordic walking, rowerzystów, grzybiarzy oraz wszystkich, którzy chcą odpocząć od miejskiego zgiełku nie wyjeżdżając poza granice miasta.